پایان نامه ارشد: تاثیر مدیریت سرمایه در گردش بر عملکرد شرکتها-دریافت پایان نامه ها

مقایسه سود اقتصادی و سود حسابداری

به منظور درک تفاوت بین سود اقتصادی و سود حسابداری لازم است تا هدف از تعریف این دو مفهوم بررسی شود. سود حسابداری با توجه به هدف آن یعنی ارائه گزارش عملکرد شرکت، تعریف میشود. بنابراین احتساب هزینههای ضمنی در ترازنامه معقول به نظر نمیرسد.

هنگامی که یک حسابدار گزارش درآمد، هزینه و سود بنگاه را ارائه میدهد، هیچگاه هزینههای ضمنی از قبیل هزینه فرصت گزینههای از دست رفته را بررسی نمیکند، زیرا مغایر با اصول پذیرفته شده حسابداری است. در مقابل، هدف از تعریف سود اقتصادی ارائه یک معیار «تصمیمگیری» برای بنگاه اقتصادی و همچنین سرمایهگذاران است.

از آنجایی که تحلیل رفتار واحد اقتصادی لازمه بررسی سودآوری آن است، تحلیل هزینه-  فایده از اهمیت بالایی برخوردار خواهد بود. با این وصف، معیار تصمیمگیری در تحلیل ساختار بازار و تداوم فعالیت یک بنگاه یا متوقف ساختن آن، مبتنی بر تحلیل هزینه- فایده و نهایتاً مثبت یا منفی شدن سود اقتصادی است (آنوما[1]، 2008).

همچنین، دیدگاه اقتصاددانان در مورد هزینه با دیدگاه حسابداران متفاوت است، بنابراین سود اقتصادی و سود حسابداری یکی نخواهد بود. حسابداران اغلب تمایل دارند که« هزینههای صریح[2]» تولید، یعنی پرداختهایی که بابت دستمزد، اجاره، بهره و مواد خام انجام میشود را جزء هزینههای تولید به حساب آورند. اما اقتصاددانان علاوه بر هزینههای صریح پرداختی «هزینه فرصت» یا «هزینه ضمنی[3]»  سرمایه را نیز مورد توجه قرار میدهند. به عنوان مثال، تولیدکنندهای که یک واحد تولیدی را در تملک خود دارد، برای استفاده از آن اجارهای پرداخت نمیکند، در نتیجه از نظر حسابداری هزینه این تولیدکننده بابت اجاره محل، صفر است. اما از دیدگاه اقتصادی، چون این تولیدکننده فرصت دارد با اجاره دادن مکان تولیدی خود به هر عامل اقتصادی دیگر اجاره بها دریافت نماید، و هم اکنون قادر به تحصیل این درآمد نیست، اجاره از دست رفته، هزینه فرصت استفاده از ساختمان بوده و از دیدگاه اقتصادی جزء هزینههای تولید به حساب میآید. در نتیجه سود اقتصادی و سود حسابداری متفاوت خواهد شد. از اینرو، تفاوت بین سود اقتصادی و سود حسابداری اساساً هزینههای سرمایه است. یک حسابدار در محاسبه سود نمیتواند هزینههای سرمایه را از آن کم نماید. در مقابل، اقتصاددانان هزینهی فرصتی که برای سرمایه سهامداران در کسب و کار سرمایهگذاری شده را در نظر میگیرند. بنابراین، سود از نظر اقتصاددانان مفهوم گستردهتری را در بر میگیرد )منکیو،  2008؛ 270) به طور خلاصه میتوان گفت: سود حسابداری تفاوت بین درآمد و هزینههای صریح انجام کارهاست ولی سود اقتصادی تفاوت بین درآمد و هزینههای صریح و ضمنی است.

هزینههای صریح- درآمد=  سود حسابداری

(هزینههای ضمنی + هزینههای صریح) – درآمد = سود اقتصادی

این دو معادله را به صورت ذیل نیز میتوان بازنویسی نمود:

استهلاک حسابداری – هزینههای صریح – درآمد = سود خالص حسابداری

استهلاک اقتصادی- هزینههای صریح و ضمنی- درآمد = سود خالص اقتصادی

دانلود پایان نامه ارشد :

بررسی تاثیر مدیریت سرمایه در گردش بر عملکرد شرکتها در بورس اوراق بهادار تهران

دانلود مقاله :

 تفاوت بین این دو رقم سود به دلیل روشهای متفاوت محاسبه استهلاک است. حسابداران به منظور محاسبه استهلاک از روشهای خطی مستقیم یا تصاعدی استفاده میکنند، در حالی که اقتصاددانان از روش مبتنی بر بهره استفاده میکنند. بنابراین، از دیدگاه تئوری، به نظر می رسد که اگر امکان داشت شرکتها را وادار به استفاده از روش مبتنی بر بهره نمود، شیوهی محاسبه سود حسابداری با شیوهی محاسبه سود اقتصادی همگون یا سازگار میشد. دستیابی به چنین نتیجهای چندان ساده نمیباشد، زیرا پارامترهایی که در هر الگو ثابت در نظر گرفته میشوند در دنیای واقعی ثابت نمیباشند.

تورم موجب تغییر بهای تمام شدهی داراییها میشود؛ تغییرات مورد انتظار در نرخ تورم باعث تغییر نرخ تنزیل می شود؛ عوامل عرضه و تقاضا بر ریسک شرکت اثر میگذارند؛ و عواملی از این دست، ثبات پارامترها را نفی میکند. این روند یا تجزیه و تحلیل به طور دائم در حال تغییر است. وجود چنین وضعی ایجاب میکند که حسابداران هر روز سود خالص را محاسبه کنند تا آن را با واقعیتهای اقتصادی هماهنگ نمایند (پارسائیان به نقل از هندریکسن، 1385؛386)

با این وصف، یکی از تفاوتهای بین سود حسابداری و سود اقتصادی، بسته به کاربران این دو مفهوم است. سرمایهگذاران با تحلیلهای دائم به دنبال برآورد نوسانات قیمتی و تصمیمگیری درباره نحوه سرمایهگذاری خود هستند، اما حسابدارن چنین وظیفهای را ندارند. وظیفه حسابداران محاسبه سود اقتصادی نیست، بلکه وظیفهی آنها ارائه اطلاعاتی به بازار است تا سرمایهگذاران بتوانند بر این اساس سود اقتصادی را محاسبه کنند. به عبارت دیگر، حسابداران اطلاعات مربوط به جریانهای نقدی را ارائه نموده و بقیه محاسبات مربوط به سود اقتصادی را به سرمایهگذاران واگذار می کنند (پارسائیان به نقل از هندریکسن، (1385؛ 387)

[1]- Onuma

[2]- explicit

[3]- implicit