دانلود مقاله آیه شریفه و اعتبار

دانلود پایان نامه

3 – 21 – 3 – 2 . به اعتبار لفظ مستعار ( اصلیّه ، تبعیّه ) :
لفظ مستعار در این آیه « لباس » اسم جامد است پس به اعتبار اسم جامد بودن ، بدان استعاره ی اصلییّه گویند.
3 – 21 – 4 – 2 . به اعتبار جامع یا وجه شبه ( عامیّه ، خاصیّه ) :
مستعارٌله « احاط » یعنی احاطه یافتن و مستعارٌمنه « لباس » وجامع آن دو ( دربرگرفتن ) ، موضوعی است که می توان به راحتی آن را تشخیص داد و نیاز به تفکر و اندیشیدن ندارد ، به همین خاطر بدان استعاره عامیّه گویند.
3 – 21 – 5 – 2 . استعاره ی مصرّحه به اعتبار طرفین ( عنادیّه و وفاقیّه ) :
مستعارٌله « احاط » یعنی احاطه یافتن یک امر معنوی است اما مستعارٌمنه « لباس » ، موضوعی است حسّی که با هم در یک جا جمع نمی شوند به همین خاطر بدان ، استعاره ی عنادیّه گویند.
3 – 21 – 6 – 2 . استعاره به اعتبار ملائمات ( مطلقه ، مرشّحه ، مجرّده ) :
در این آیه ملائم مستعارٌله « احاط » یعنی احاطه یافتن و مستعارٌ منه « لباس » یافت نشد به همین خاطر بدان استعاره ی مطلقه گویند.
* پس نتیجه می گیریم که در آیه ی112 از سوره ی نحل استعاره ی مصرّحه ، محقّقه ، اصلییّه ، عامیّه ، عنادیّه و مطلقه وجود دارد.
3-22- سوره اسراء آیه 24
وَاخْفِضْ لَهُمَا جَنَاحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَهِ وَقُل رَّبِّ ارْحَمْهُمَا کَمَا رَبَّیَانِی صَغِیرًا
و از سر مهربانى، بال فروتنى بر آنان بگستر و بگو:« پروردگارا آن دو را رحمت کن چنانکه مرا در خردى پروردند».
در کلام خداوند متعال که فرموده وَاخْفِضْ لَهما جَنَاحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَهِ استعارهای هست که همه علماء بیان را به خود مشغول نموده است و باید آن چه علماء بیان ، درصدد بیان آن گفتهاند را بیاوریم. پس این آیه استعاره مکنیه است چون اثبات جناج و بال برای ذلت و خضوع و خواری شنونده را به توهم میاندازد که آن جا بالی هست که پهن میشود. ولی مراد این است که نرم کن برای آنها پهلویت را. و تواضعی کن برای آن دو به نحوی که بچسباند تو را به خاک و قدر جامع بین این استعاره و حقیقت این است که بال حقیقی در یکی از دو طرف پرنده است و پرنده وقتی بال را پهن کند به زمین سقوط میکند و به خاک میچسبد پس استعاره مکنیه میباشد. چون تشبیه نموده نرمی پهلو را به پهن کردن بال به وسیله قدر جامعی که عطوفت و رقت است و این زیباترین و نیکوترین استعاره است و کلام عرب هم به این سبک آمده است.
صولی در کتابش به نام اخبار ابی تمام ذکر کرده که عیب گرفتهاند بر ابی تمام کلامش را که گفته: نچشانید به من آب ملامت را که من عاشق هستم که لذت میبرم از آب گریهام.
پس گفتهاند که معنای آب ملامت چیست؟ در حالی که میگویند کلامٌ کثیرالماء یعنی کلامی که بسیار آب دار است «و ما اکثر ماءشعرالاخطل» یعنی چقدر آب شعر اخطل زیاد است ، این را یونس ابن حبیب گفته و میگویند آب ریخته شده ، آب هوی و مرادشان اشک میباشد.(الدرویش ،2009،ج 4 : 340)
استعاره ی آیه ی 24 ازسوره ی اسراء :
– استعاره مکنیّه در « جناح » .
ارکان استعاره در آیه شریفه عبارتند از:
– مستعار : لفظ « جناح ».