مقاله با موضوع مسئولیت مدنی و کیفری و بورس اوراق بهادار

دانلود پایان نامه

3. اعمال هرگونه محدودیت بر معاملات مشتری توسط عضو بایستی مستند به این قرارداد و قوانین و مقررات بازار سرمایه باشد. در صورت اعمال این محدودیت ها، عضو مسئولیتی در قبال خسارات وارده نخواهد داشت.


4. عضو متعهد است امکان ارائه خدمات پشتیبانی زیر ساخت دسترسی بر خاط بازار را فراهم نموده و روش های ارائه آن را در سایت رسمی خود اعلام کند و حسب درخواست مشتری، جهت رفع مشکل اقدام نماید.
5. عضو حق ورود سفارش جدید برای مشتری یا تغییر، تعلیق و حذف سفارش های وارد شده توسط مشتریرا در چارچوب قوانین و مقررات و با دستور مشتری دارا می باشد.
6. عضو متعهد است در چارچوب قوانین و مقررات، داده ها و اطلاعات شخصی مشتری را محرمانه نگه دارد( سمیعی: پیشین، 92-93).
4-2- مشتری
ابتدا تعریفی از مشتری را ارائه می کنیم، سپس به مسئولیت و حقوق و تعهخدات مشتری می پردازیم.
4-2-1-تعریف مشتری
مشتری یا اصی شخص حقیق و یا حقوقی است که با سرمایه گذاری به منظور خرید سهام وارد چرخه بازار بورس اوراق بهادار می شود. در ماده 1 بند 9 دستورالعمل اجرایی معاملات بر خط اوراق بهادار مشتری را شخص حقیقی و یا حقوقی که متقاضی خرید و یا فروش اوراق بهادار از طرق خدمات دسترسی بر خط بازار معرفی می کند و در ماده 7 همین قانون امده است« مشتری باید برای استفاده از خدمات دشترسی بر خط بازار دارای شرایط زیر باشد:
1. دانش لازم در خصوص فرآیند ورود سفارش از طریق زیرساخت دسترسی بر خطر بازار
2. مهارت لازم در خصوص معامله اوراق بهادار
3. دانش لازم در خصوص قوانین و مقررات مرتبط با معامله اوراق بهادار
4. نداشتن منع معاملاتی که توسط سازمان و یا سایر مراجع ذیصلاح اعلام شده است(دهقان: پیشین، 78).
4-2-2-حقوق و تکالیف مشتری در بورس
از اهم تکالیف سفارش دهنده می توان به موارد زیراشاره نمود:
1. رجوع به کارگزار جهت خرید و یا فروش اوراق بهادار:
بند 3 ماده 1 اوراق بهادار آمده است که« بورس اوراق بهادار بازاری متشکل و خود انتظام است که اوراق بهادار در آن توسط کارگزاران و معامله گران طبق مقررات این قانون مورد داد و ستد قرار می گیرد.
2. پرداخت حق الزحمه در اساس تعرفه موجود:
ماده 27 آیین نامه معاملات در بورس اوراق بهادار میزان کارمزد دریافتی کارگزاران را مشخص نموده است که مشتری موظف به پرداخت آن می شود و بر ساس تعرفه موجود حق الزحمه پرداخت نماید. لذا بدیهی است که سفارش دهنده می بایست در قبال اجرای سفارشات خویش، کارمزد مقق را تادیه و پرداخت نماید( سمیعی: پیشین، 95).
4-2-3- مسئولیت های مشتری
به مانند کارگزار، مسئولیت مشتری را می توان در دو دسته مسئولیت مدنی و کیفری بررسی نمود، که در این قسمت مختصرا این دو مسئولیت را بررسی می کنیم:
4-2-3-1-مسئولیت مدنی
با توجه به مققرات که معامله اوراق بهادار را در انحصار کارگزاران می داند، لذا مشتری تنها در حد سفارش دهنده برای خرید و یا فروش اوراق بهادار بوده و در این مرحله نیز مققرات متعددی حاکم بر روابط پیشنهاد دهنده خرید و یا فروش و کارگزار مجری پیشنهاد می باشد تا آنجا که نقش پیشنهاد دهنده را بی نهایت کم رنگ می نماید. به عنوان نمونه سفارش دهنده ای که مایل به فروش سهام خویش می باشد، می بایست اصل اوراق را تحویل کارگزاری که قرار است، به عنوان کارگزار فروشنده آنها را در بورس ارائه نماید، تحویل دهد. مضافا اینکه پیش از آن این اوراق در خود بورس نقل و انتقال گردیده و تمام مشخصات ان در بورس موجود است. در نهایت می توان گفت که با توجه به عدم پیش بینی مقررات در خصوص مسئولیت مدنی مشتریان، لذا در صورت قوع چنینی مواردی، رجوع به اصول کلی حقوقی بهترین گزینه خواهد بود(صالح نیا: 1382، 14).
4-2-3-2-مسئولیت کیفری
در رابطه با مسئولیت کیفری مشتری، در مقررات بورس موردی پیش بینی نشده است. اما بدیهی است چنانچه سفارش دهنده مرتکب اعمالی گردد که واجد توصیف جزایی باشد، مسئول بوده و تحت پیگیرد قرار خواهد گرفت( پیشین).
4-2-4-تعهدات مشتری در معاملات
طبق ماده5 قانون معاملات بر خطر تعهدات مشتری به شرح زیر خواهد بود: